“แอปเปิล” แก้เกมตลาดจีน ยิ่งสู้-ยิ่งพลาด

“ไอโฟน” ของแอปเปิล มีส่วนแบ่งการตลาดมือถือในจีนลดลงต่ำกว่า 10% ในปีที่ผ่านมา หลังจากที่ปี 2015 อยู่ที่ 13% เรียกว่าจากที่เคยเป็นมือถือที่มียอดขายเป็นอันดับ 3 ในจีน ในปีนี้ไอโฟนถูกเด้งลงมาอยู่ที่อันดับ 4 เป็นรองจากแบรนด์มือถือท้องถิ่นจีนอย่าง ออปโป้ วีโว่ และหัวเว่ย

ข้อมูลจากนักวิเคราะห์ “เบน ทอมป์สัน” จากสเตรทเชอรี ระบุว่า ขณะที่ผู้ใช้งานไอโฟนทั่วโลกราว 80% ยืนยันจะซื้อซ้ำมือถือไอโฟนเมื่อรุ่นใหม่ออกมา แต่ในจีนมีเพียง 50% ของผู้ใช้ไอโฟนที่มีแนวโน้มจะซื้อไอโฟนรุ่นใหม่ต่อด้วยหลายปัจจัย แต่ที่สำคัญคือ ระยะหลังมือถือสัญชาติจีนลูกเล่นแพรวพราว อัพเดตบ่อยในราคาที่ถูกและคุณภาพดี และไม่ว่าแบรนด์อะไรก็สามารถใช้งานแอปพลิเคชั่น “วีแชต” แอปสนทนายอดนิยมของชาวจีนที่พ่วงระบบจ่ายเงิน ธุรกรรมออนไลน์ไว้ด้วยกันได้

ขณะที่นักลงทุนบางรายตั้งคำถามว่า ผู้ใช้งานมือถือในจีนจะจ่ายเงินกว่าพันดอลลาร์เพื่อซื้อไอโฟนทำไม ในเมื่อมือถือจีนราคาถูกกว่า และการใช้งานมือถือของชาวจีนกว่า 60% อยู่ภายใต้ระบบที่พัฒนาโดยยักษ์ไอทีจีน ไม่ว่าจะเป็นเทนเซ็นต์ ไป่ตู้ หรืออาลีบาบา

นี่ดูจะเป็นสถานการณ์ที่เลวร้ายระดับหนึ่งของไอโฟน และดูจะเลวร้ายลงอีก เมื่อล่าสุดแอปเปิลจำต้องลบแอปพลิเคชั่นที่ใช้ VPN (Virtual Private Network) ที่สามารถเจาะไฟร์วอลล์ของรัฐบาลจีน ทำให้ชาวจีนสามารถเข้าถึงโลกออนไลน์นอกประเทศที่ถูกรัฐบาลแบนได้ ออกจากแอปสโตร์ ภายหลังที่แอปเปิลยอมสร้าง “ไอคลาวด์ ดาต้า เซ็นเตอร์” ขึ้นที่เมืองกุ้ยโจว เพื่อทำให้บริการแอปเปิลถูกกฎหมายในจีน ที่กำหนดให้มีการจัดเก็บข้อมูลผู้ใช้งานภายในแผ่นดินจีน

ข้อมูลผู้ใช้งานจีนของแอปเปิล จะถูกย้ายเข้ามาอยู่ในดาต้า เซ็นเตอร์ แอปเปิลให้คำสัญญาว่าจะรักษาความเป็นส่วนตัวและความปลอดภัยข้อมูลลูกค้า โดยไม่ยอมให้มีประตูหลังภายในระบบใดของแอปเปิล

แต่นั่นก็ไม่ทำให้ผู้ใช้งานชาวจีนพึงพอใจ และมองว่าเป็นการเข้าข้างรัฐบาลเผด็จการ เป็นอีกหนึ่งปัจจัยที่อาจทำให้ผู้ใช้งานแอปเปิลอาจเปลี่ยนใจไปให้กับแบรนด์อื่นได้ในอนาคตอันใกล้

โดยผู้สร้างแอป “เอ็กซ์เพรสวีพีเอ็น”  ซึ่งออกตัวว่าเป็นผู้สนับสนุนสิทธิบนโลกดิจิทัล ออกแถลงการณ์ว่า การกระทำดังกล่าวสร้างความตกตะลึงให้แก่ทีมผู้สร้างอย่างยิ่ง

“นี่คือมาตรการเข้มงวดที่สุดของรัฐบาลจีนเพื่อป้องกันการใช้ระบบวีพีเอ็น และตอนนี้เราก็ได้เห็นแอปเปิลสนับสนุนการเซ็นเซอร์ของรัฐบาลจีน”

อย่างไรก็ตาม นักวิเคราะห์ยังมองในแง่ดีว่า การออกไอโฟนรุ่นใหม่ฉลองครบรอบ 10 ปี ในปีนี้ อาจช่วยยอดขายไอโฟนกระเตื้องขึ้น แต่ก็ต้องมีการพัฒนาระบบสแกนใบหน้า และระบบชาร์จไร้สาย ซึ่งเป็นฟังก์ชั่นที่ดึงดูดใจชาวจีนเป็นอย่างมาก รวมทั้งแอปเปิลต้องวางแผนการตลาดใหม่ จากที่ออกมือถือใหม่ปีละหนึ่งรุ่น อาจต้องลองออกวางขายโทรศัพท์รุ่นอื่นให้หลากหลายมากขึ้น

ขณะที่แอปเปิลเตรียมยกเครื่องระบบปฏิบัติการไอโอเอส 11 โดยจะปรับปรุงระบบคิวอาร์โค้ด ซึ่งเป็นที่นิยมใช้งานในวีแชต หรือแอปพลิเคชั่นจีนอื่น ๆ รวมทั้งพัฒนาระบบที่ช่วยให้เจ้าของไอโฟนสามารถใช้หมายเลขโทรศัพท์ของตนแทนแอปเปิลไอดี เพื่อกรองข้อความหลอกลวงที่มีอย่างแพร่หลายมากในจีน

ทั้งหมดนี้ก็คือความพยายามของแอปเปิล ในการทวงคืนส่วนแบ่งการตลาดในจีน