เตือนพิษแรนซัมแวร์เจาะ “สถาบันการศึกษา” เสียหาย 130 ล้าน Synology ชี้ทางรอดชู Data Governance
Synology เผยภาคการศึกษาไทยติด top 10 เหยื่อภัยไซเบอร์ ชี้ต้นทุนข้อมูลรั่วไหลเฉลี่ยพุ่งสูง 3.86 ล้านดอลลาร์ต่อครั้ง ดัน Data Governance และ Cyber Resilience เป็นวาระระดับผู้บริหาร แนะเร่งปรับโครงสร้างพื้นฐาน On-Premises คุมเข้ม PDPA รับมือข้อมูลทะลัก-คุมต้นทุนคลาวด์ระยะยาว
นายรหัท บุญตันจีน ผู้จัดการประจำประเทศไทย บริษัท ซินโนโลจี้ จำกัด (Synology Inc.) กล่าวว่า “ในช่วงที่ผ่านมา สถาบันการศึกษาลงทุนด้าน Digital Transformation เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการเรียนการสอนและการบริหารองค์กร แต่เมื่อข้อมูลนักศึกษา บุคลากร งานวิจัย วิดีโอ และข้อมูลจากระบบดิจิทัลเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง โจทย์ของผู้บริหารจึงไม่ใช่เพียงการเพิ่มพื้นที่จัดเก็บ แต่คือการบริหารข้อมูลในฐานะสินทรัพย์เชิงยุทธศาสตร์ ตั้งแต่การควบคุมสิทธิ์ การปกป้องข้อมูล ไปจนถึงความสามารถในการกู้คืนระบบเมื่อเกิดเหตุ”
ความเสี่ยงดังกล่าวมีนัยสำคัญต่อภาคการศึกษา
สอดคล้องกับข้อมูลจาก IBM ระบุว่า ภาคการศึกษาติดอยู่ใน 10 อุตสาหกรรมที่ตกเป็นเป้าหมายการโจมตีทางไซเบอร์ โดยแรนซัมแวร์และแอดแวร์เป็นรูปแบบการโจมตีสำคัญ ขณะที่ต้นทุนเฉลี่ยจากเหตุข้อมูลรั่วไหลของสถาบันการศึกษาอยู่ที่ 3.86 ล้านดอลลาร์สหรัฐต่อเหตุการณ์ หรือกว่า 130 ล้านบาท สะท้อนว่าความเสียหายไม่ได้จำกัดอยู่ที่ระบบไอที แต่ยังอาจกระทบงบประมาณ การดำเนินงาน และความเชื่อมั่นของนักศึกษา ผู้ปกครอง และบุคลากร
จาก Digital Transformation สู่ Data Governance Synology ระบุว่า ตลอดทศวรรษที่ผ่านมา ภาคการศึกษาไทยนำระบบดิจิทัลมาใช้ในหลายด้าน ตั้งแต่ระบบบริหารจัดการนักศึกษา แพลตฟอร์มการเรียนออนไลน์ เครื่องมือทำงานร่วมกัน ไปจนถึงระบบกล้องวงจรปิด การเปลี่ยนผ่านดังกล่าวช่วยเพิ่มประสิทธิภาพ แต่ขณะเดียวกันก็ทำให้ข้อมูลมีทั้งปริมาณ ความหลากหลาย และความซับซ้อนมากขึ้น
คำถามสำคัญจึงเปลี่ยนจาก “จะเก็บข้อมูลไว้ที่ใด” ไปสู่ “จะบริหารข้อมูลอย่างไรให้ปลอดภัย ควบคุมได้ และสร้างคุณค่าให้องค์กร” ทำให้ Data Governance กลายเป็นวาระระดับผู้บริหาร ไม่ใช่ประเด็นทางเทคนิคของฝ่ายไอทีเพียงฝ่ายเดียว
Data Governance คือโจทย์ใหม่ของวงการศึกษา
Data Governance Data Governance ยังครอบคลุมมากกว่าการปฏิบัติตามพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPA) องค์กรต้องสามารถระบุได้ว่าข้อมูลสำคัญจัดเก็บอยู่ที่ใด ใครมีสิทธิ์เข้าถึง มีการบันทึกและตรวจสอบการใช้งานหรือไม่ รวมถึงสามารถกู้คืนข้อมูลและระบบได้รวดเร็วเพียงใดหากเกิดเหตุผิดปกติ
สำหรับสถาบันการศึกษา ข้อมูลไม่ได้เป็นเพียงไฟล์หรือเอกสารทั่วไป แต่เป็นองค์ความรู้และทรัพย์สินสำคัญขององค์กร ทั้งข้อมูลนักศึกษา บุคลากร งานวิจัย และข้อมูลด้านการบริหาร ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการดูแลตลอดวงจรชีวิตของข้อมูล 3 ความท้าทายที่สถาบันการศึกษาไทยกำลังเผชิญ ได้แก่
1.ต้นทุนการจัดเก็บข้อมูลเพิ่มขึ้น
การขยายตัวของระบบดิจิทัลทำให้สถาบันการศึกษามีข้อมูลเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ทั้งจากระบบบริหารจัดการนักศึกษา สื่อการเรียนการสอน งานวิจัย เอกสารภายในองค์กร และวิดีโอเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ในอดีตการเพิ่มพื้นที่จัดเก็บข้อมูลอาจเป็นเพียงการลงทุนด้านโครงสร้างพื้นฐาน แต่ปัจจุบันองค์กรจำเป็นต้องมองภาพรวมมากขึ้น ทั้งต้นทุนระยะยาว ความสามารถในการขยายระบบ และประสิทธิภาพในการบริหารข้อมูล สำหรับสถาบันที่มีนักศึกษา บุคลากร และผู้ใช้งานจำนวนมาก ค่าใช้จ่ายด้าน Cloud และระบบจัดเก็บข้อมูลอาจกลายเป็นต้นทุนระยะยาวที่ต้องบริหารอย่างมีกลยุทธ์
2.การควบคุมข้อมูลและความพร้อมด้าน PDPA ข้อมูลนักศึกษา
ผลการเรียน ข้อมูลบุคลากร งานวิจัย ภาพและวิดีโอจากระบบกล้องวงจรปิด ตลอดจนข้อมูลภายในองค์กร ล้วนเป็นข้อมูลสำคัญที่ต้องได้รับการปกป้องอย่างเหมาะสม ภายใต้แนวทาง Data Governance องค์กรจำเป็นต้องมีระบบที่ช่วยกำหนดสิทธิ์การเข้าถึงข้อมูล บันทึกประวัติการใช้งาน และสามารถตรวจสอบย้อนหลังได้ การบริหารข้อมูลที่ดีจึงไม่ใช่เพียงการมีพื้นที่จัดเก็บเพียงพอ แต่หมายถึงการทำให้องค์กรสามารถ ควบคุมข้อมูลของตนเอง มีความโปร่งใสในการบริหาร และตอบสนองต่อข้อกำหนดด้านข้อมูลได้อย่างมีประสิทธิภาพ
3.ภัยไซเบอร์และความสามารถในการฟื้นตัวขององค์กร
ภัยคุกคามไซเบอร์โดยเฉพาะ Ransomware กลายเป็นหนึ่งในความเสี่ยงสำคัญขององค์กรทุกประเภท รวมถึงสถาบันการศึกษา ในโลกที่ภัยคุกคามมีความซับซ้อนมากขึ้น องค์กรจำเป็นต้องเตรียมพร้อมสำหรับสถานการณ์ที่ระบบอาจได้รับผลกระทบ
โดยแนวคิด Cyber Resilience จึงมีบทบาทสำคัญ โดยมุ่งเน้นให้องค์กรสามารถ มีข้อมูลสำรองที่เชื่อถือได้สามารถกู้คืนระบบได้อย่างรวดเร็ว ช่วยลดผลกระทบต่อการเรียนการสอนและการดำเนินงาน และรักษาความต่อเนื่องขององค์กร เมื่อทั้งสามความท้าทายเกิดขึ้นพร้อมกัน การลงทุนด้าน Data Infrastructure จึงไม่ใช่เพียงงบประมาณของฝ่ายไอที แต่เป็นการลงทุนเพื่อควบคุมต้นทุน รักษาความต่อเนื่อง และลดความเสี่ยงระดับองค์กร

On-Premises Infrastructure: รากฐานของการบริหารข้อมูล
เมื่อข้อมูลของสถาบันการศึกษามีปริมาณและความสำคัญเพิ่มขึ้น ระบบ On-Premises Infrastructure ช่วยให้องค์กรควบคุมการจัดเก็บ การเข้าถึง และการรักษาความปลอดภัยของข้อมูลได้โดยตรง พร้อมกำหนดระบบให้สอดคล้องกับนโยบายและข้อกำหนดขององค์กร โครงสร้างพื้นฐานรูปแบบนี้เหมาะสำหรับข้อมูลส่วนบุคคล ข้อมูลงานวิจัย ระบบงานหลัก ตลอดจนระบบสำรองและกู้คืนข้อมูล
นอกจากนี้ ระบบ On-Premises ยังช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการเข้าถึงข้อมูลภายใน ทำให้องค์กรวางแผนต้นทุนระยะยาวได้ชัดเจน และลดการพึ่งพาผู้ให้บริการภายนอก การลงทุนใน On-Premises Infrastructure จึงเป็นการวางรากฐานที่มั่นคง เพื่อให้องค์กรสามารถรักษาการควบคุมและอธิปไตยเหนือข้อมูล (Data Ownership) พร้อมรองรับการเติบโตของระบบดิจิทัลในอนาคต
หลักคิดในการสร้าง Data Infrastructure ระยะยาว
ทั้งนี้ Synology เสนอ 4 หลักคิดสำคัญสำหรับการบริหารข้อมูลของสถาบันการศึกษาในอนาคต ได้แก่
- Data Ownership เพื่อควบคุมข้อมูลสำคัญ องค์กรต้องมองเห็นและควบคุมได้ว่าข้อมูลสำคัญอยู่ที่ใด ใครเข้าถึงได้ และใช้งานภายใต้นโยบายใด
- Data Governance มีกรอบการจัดการข้อมูล การกำหนดสิทธิ์ การบันทึกประวัติ และการตรวจสอบที่ชัดเจน
- Cyber Resilience มีระบบป้องกัน สำรอง และกู้คืนที่ผ่านการทดสอบ เพื่อให้ระบบสำคัญกลับมาดำเนินงานได้รวดเร็ว
- Sustainable Investment ประเมินต้นทุนตลอดอายุการใช้งานและออกแบบระบบที่ขยายได้ตามการเติบโตของข้อมูล
เคสใช้งานจริงสะท้อนผลลัพธ์ด้านต้นทุน เพิ่มความปลอดภัยและยกระดับการบริหาร
กรณีศึกษาจากสถาบันการศึกษาไทยแสดงให้เห็นว่า Data Infrastructure สามารถสร้างผลลัพธ์เชิงธุรกิจได้อย่างเป็นรูปธรรม โรงเรียนนานาชาติแห่งหนึ่งลดค่าใช้จ่ายซอฟต์แวร์สำรองข้อมูลได้มากกว่า 300,000 บาทต่อปี พร้อมเพิ่มความสามารถในการกู้คืนระบบเมื่อเกิดเหตุไม่คาดคิด
มหาวิทยาลัยของรัฐแห่งหนึ่งรองรับผู้ใช้งานกว่า 40,000 คน ผ่านระบบจัดเก็บไฟล์และทำงานร่วมกันแบบรวมศูนย์ ช่วยให้บริหารข้อมูลได้ง่ายขึ้นและวางแผนต้นทุนระยะยาวได้ชัดเจน ขณะที่สถาบันการศึกษาเอกชนอีกแห่งบริหารกล้องวงจรปิดต่างยี่ห้อมากกว่า 600 ตัว จากศูนย์กลางเดียว ลดความซับซ้อนในการดูแลระบบและเพิ่มประสิทธิภาพด้านความปลอดภัยภายในวิทยาเขต
Synology มองว่าในอนาคต ความสามารถในการบริหารข้อมูลจะเป็นหนึ่งในขีดความสามารถหลักของสถาบันการศึกษา ข้อมูลไม่ได้เป็นเพียงสิ่งที่ต้องจัดเก็บ แต่เป็นสินทรัพย์ที่ต้องได้รับการบริหาร ปกป้อง และนำไปใช้สร้างคุณค่า การวาง Data Infrastructure ที่เหมาะสมตั้งแต่วันนี้จะช่วยสนับสนุนการเรียนรู้ งานวิจัย ความต่อเนื่องขององค์กร และความสามารถในการแข่งขันของการศึกษาไทยในระยะยาว
อ้างอิงข้อมูล: IBM X-Force Threat Intelligence Index 2024 และ IBM, Defending Education from Cyber Threat Attackers