‘ไล่ออก’ ข้าราชการครั้งใหญ่ อเมริกามอบ ‘สินทรัพย์’ ล้ำค่าให้ศัตรู

คอลัมน์ : ชีพจรเศรษฐกิจโลก
ผู้เขียน : นงนุช สิงหเดชะ

นโยบายปลดข้าราชการรัฐบาลกลางจำนวนมหาศาลของรัฐบาลโดนัลด์ ทรัมป์ ที่อ้างว่าเพื่อลดค่าใช้จ่ายและเพิ่มประสิทธิภาพหน่วยงานราชการ ที่มอบหมายให้ อีลอน มัสก์ มหาเศรษฐีชาวอเมริกัน เป็นหัวหน้าทีมดำเนินการภายใต้หน่วยงานใหม่ที่มีชื่อย่อว่า DOGE (โดจ์) กำลังถูกผู้เชี่ยวชาญเตือนว่า อาจเป็นการมอบ “สินทรัพย์ที่มีค่า” และประสบการณ์สูงของรัฐบาลอเมริกันให้กับศัตรูต่างชาติ

นับตั้งแต่ทรัมป์เข้ารับตำแหน่งข้าราชการรัฐบาลกลางทั่วประเทศถูกบีบให้ออกจากงานไปแล้วจำนวนมาก ตั้งแต่เจ้าหน้าที่ดูแลอุทยานแห่งชาติ ไปจนถึงเจ้าหน้าที่ดูแลสวัสดิการของทหารผ่านศึก นักวิทยาศาสตร์ และผู้เชี่ยวชาญความสัมพันธ์ต่างประเทศ ซึ่งคนเหล่านี้มีประสบการณ์หลายสิบปีและความรู้ของพวกเขาเป็นสิ่งจำเป็นในงานที่พวกเขาทำอยู่

ปัจจุบันข้าราชการรัฐบาลกลางของสหรัฐมีอยู่ประมาณ 2.4 ล้านคน คาดว่าจะถูกปรับลดหลายแสนคนไปจนถึงหลักล้านคน ซึ่งผู้เชี่ยวชาญด้านแรงงานระบุว่า ข้าราชการที่ถูกไล่ออกเหล่านี้กำลัง “ถูกหมายตา” จากบริษัทเอกชน รัฐบาลท้องถิ่นในแต่ละรัฐ รวมไปถึงรัฐบาลต่างชาติในการว่าจ้างให้ไปทำงานด้วย ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงภัยคุกคามด้านความมั่นคงต่อสหรัฐ

จอห์น โคเฮน อดีตรักษาการรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงความมั่นคงแห่งมาตุภูมิของสหรัฐ ให้ความเห็นว่า จากมุมมองของผู้ที่ทำงานด้านงานข่าวกรองและบังคับใช้กฎหมาย มีความเป็นไปได้สูงที่เจ้าหน้าที่ข่าวกรองต่างชาติต้องการจะได้ตัวข้าราชการสหรัฐที่ถูกไล่ออกไปร่วมงานด้วย

วิกเตอร์ นาร์โร อาจารย์ด้านแรงงานศึกษาของศูนย์แรงงานแห่งมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย กล่าวว่า ในแง่หนึ่ง รัฐบาลท้องถิ่นอาจรับข้าราชการเหล่านี้เข้าไปทำงานในส่วนที่พวกเขาขาดอยู่ ซึ่งสุดท้ายก็จะเป็นประโยชน์ต่อสาธารณะที่ต้องการประสบการณ์และความรู้ของพวกเขา

“หนึ่งในสิ่งที่ใหญ่ที่สุดที่ DOGE มองข้ามในการไล่ออกข้าราชการจำนวนมากเหล่านี้ ก็คือ พวกเขาได้รับการฝึกฝนอย่างเข้มข้นจากวิทยาลัยระดับท็อปของประเทศเพื่อเข้ามาทำงานราชการรับใช้สาธารณะ แทนที่จะทำงานกับบริษัทเอกชน พวกเขาเหล่านี้ทิ้งงานเอกชนที่ได้รับค่าจ้างและผลประโยชน์ต่าง ๆ สูงกว่า และมาทำงานราชการก็เพราะพวกเขามีความใส่ใจที่จะทำงานรับใช้ประชาชน”

ด้านโคเฮนระบุว่า ข้าราชการนั้นอาจเงินเดือนน้อย แต่สิ่งที่พวกเขาได้รับชดเชยมาก็คือ “สายสัมพันธ์” กับบรรดาผู้วางนโยบายรัฐบาลและองค์กรต่าง ๆ รวมถึงการเข้าถึงข้อมูลและความรู้ของรัฐบาล ดังนั้นก็เป็นธรรมชาติที่ข้าราชการที่ถูกไล่ออกจะนำความรู้และข้อมูลที่ว่านี้ไปทำงานให้กับบริษัทเอกชน อย่างเช่น บริษัทให้คำปรึกษา หรืออาจนำไปสู่การจัดตั้งองค์กรเอกชนด้วยตัวเอง

ก่อนหน้านี้ มาร์ก คิวบัน เศรษฐีชาวอเมริกัน เคยโพสต์เสนอแนวคิดว่า ข้าราชการที่ถูกเลย์ออฟ ควรรวมตัวกันจัดตั้งบริษัทให้คำปรึกษา “มันขึ้นอยู่กับว่าเมื่อไหร่เท่านั้นเอง ก่อนที่ DOGE จำเป็นต้องแก้ไขความยุ่งเหยิงที่พวกเขาก่อขึ้น DOGE จะต้องจ้างบริษัทของพวกคุณไปแก้ปัญหาอีกที แต่คราวนี้อยู่บนเงื่อนไขของพวกคุณเอง ผมยินดีจะลงทุนหรือสนับสนุนพวกคุณ”

โคเฮนชี้ว่า ตลอดประวัติศาสตร์ หน่วยงานปฏิบัติการต่อต้านข่าวกรอง มักพุ่งเป้าซื้อตัวข้าราชการที่ไม่พอใจรัฐบาลของตัวเองเพราะถูกเลิกจ้างและไม่มีหนทางอื่นที่จะหาเงินมาใช้จ่ายหรือชำระหนี้

“ข้าราชการแต่ละคนที่ถูกไล่ออก ไม่ว่าจะเป็นเจ้าหน้าที่ประกันสังคม ที่มีความรู้เกี่ยวกับระบบผลประโยชน์ที่สหรัฐจัดให้กับประชาชน ไปจนถึงวิศวกรนิวเคลียร์ อาจเป็น ‘สินทรัพย์’ ที่สุดแสนเพอร์เฟ็กต์สำหรับหน่วยงานข่าวกรองของรัสเซีย จีนและอีกหลายประเทศ”

นอกจากนั้น การที่ข้าราชการเหล่านี้มีความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับการทำงานวงในของหน่วยงานรัฐบาลกลาง อาจดึงดูดให้ศัตรูของอเมริกาอยากได้คนเหล่านี้ การที่ “ทรัมป์” และ “อีลอน มัสก์” ด้อยค่าข้าราชการเหล่านี้ว่า ขี้เกียจ ไร้ประสิทธิภาพและไม่มีประโยชน์สำหรับรัฐบาล จะเป็นสาเหตุให้ต่างชาติเกลี้ยกล่อมพวกเขาให้ไปทำงานด้วยง่ายขึ้น

“มันเป็นเครื่องมือมาตรฐานในการจ้างคน คุณพบว่าพวกเขาไม่พอใจนายเก่าที่กระทำต่อพวกเขา คุณก็ได้โอกาสโหมกระพือไฟแห่งความโกรธเพื่อดึงพวกเขามาทำงานให้คุณ”

มอรา ฮีลีย์ ผู้ว่าการรัฐแมสซาชูเซตส์ กล่าวกับนักข่าวว่า สิ่งที่เกิดขึ้นแล้วก็คือรัฐบาลต่างชาติ ไล่ตั้งแต่จีนไปจนถึงตะวันออกกลางและทั่วโลกกำลังเดินทางมาที่แมสซาชูเซตส์ และมักพูดว่า “เฮ้ รัฐบาลของคุณกำลังจะยกเลิกเงินทุนสนับสนุนงานวิจัยของคุณ มาทำงานกับเราสิ เราจะให้ห้องแล็บคุณ จะให้ทีมงานกับคุณ คุณสามารถบุกเบิกเทคโนโลยีใหม่บนประเทศของเรา” ฮีลีย์ระบุและว่า สิ่งนี้ไม่ได้ทำให้ “อเมริกามาก่อน” เลย

ผู้เชี่ยวชาญชี้ว่า ในขณะนี้การไล่ข้าราชการออก ยังไม่นิ่งว่าจะมีจำนวนเท่าไหร่ เพราะมีการฟ้องร้องกันหลายคดี ข้าราชการบางส่วนยังไม่ถูกไล่ออก เพราะศาลมีคำสั่งระงับการเลิกจ้าง อีกส่วนหนึ่งก็ได้กลับไปทำงานตามเดิม แต่ความไม่แน่นอนเหล่านี้อาจสร้างความเสียหายระดับหายนะให้กับกำลังแรงงานข้าราชการในอนาคต เพราะแต่ละครอบครัวของคนเหล่านี้ต้องพึ่งพาความแน่นอนของอนาคต หากพวกเขาไม่สามารถตามทันการตัดสินใจที่เปลี่ยนไปมาของรัฐบาล พวกเขาก็อาจลาออกไปเลย ซึ่งเชื่อว่านี่เป็นกลยุทธ์ที่ทรัมป์และมัสก์กำลังทำ เพื่อกดดันให้ข้าราชการที่ทนความไม่แน่นอนไม่ได้ “ลาออก”

อย่างไรก็ตาม ถึงแม้ว่ารัฐบาลในอนาคตจะยกเลิกหรือกลับทิศสิ่งที่ทรัมป์ทำอยู่ แต่ความเสียหายระยะยาวก็จะเกิดขึ้นอยู่ดี เพราะสุดท้ายแล้วประชาชนคือผู้สูญเสียมากที่สุด เพราะคงยากที่จะมีใครยอมทิ้งงานเอกชนและอุทิศความสามารถของตัวเองเพื่อมาทำงานรับใช้สาธารณะ หากพวกเขาจะได้รับการปฏิบัติแบบนี้จากรัฐบาล

ในส่วนของรัฐบาลท้องถิ่นของสหรัฐ ก็มีความเคลื่อนไหวเพื่อดึงตัวข้าราชการรัฐบาลกลางเหล่านี้มาทำงานด้วย เช่น ผู้ว่าการรัฐนิวยอร์ก กำลังประกาศรับสมัครหลายตำแหน่ง เช่น นักเทคโนโลยี วิศวกร ทนาย นักการศึกษา เจ้าหน้าที่สาธารณสุข และอื่น ๆ โดยใช้คำโฆษณาเตะตาอย่าง “DOGE บอกว่าคุณถูกไล่ออก แต่เราบอกว่าคุณถูกจ้างงาน นิวยอร์กต้องการคุณ” โดยมีพื้นหลังเป็นรูปเทพีเสรีภาพ